Đề 11 – Bài tập, đề thi trắc nghiệm online Ngữ nghĩa học

1. Phân tích thành tố nghĩa (semantic feature analysis) là một phương pháp trong ngữ nghĩa học nhằm mục đích gì?

A. Xác định nguồn gốc lịch sử của từ.

B. Phân loại từ theo cấu trúc âm tiết.

C. Phân tích ý nghĩa của từ thành các thành phần nghĩa nhỏ hơn.

D. Nghiên cứu sự thay đổi nghĩa của từ theo thời gian.

2. Khái niệm `nghĩa hàm ẩn′ (connotation) trong ngữ nghĩa học khác với `nghĩa biểu vật′ như thế nào?

A. Nghĩa hàm ẩn là ý nghĩa chính thức, còn nghĩa biểu vật là ý nghĩa phụ.

B. Nghĩa hàm ẩn là ý nghĩa chủ quan, cảm xúc, hoặc liên tưởng mà từ gợi lên, còn nghĩa biểu vật là ý nghĩa khách quan, cốt lõi.

C. Nghĩa hàm ẩn và nghĩa biểu vật là hoàn toàn giống nhau.

D. Nghĩa hàm ẩn chỉ xuất hiện trong văn viết, còn nghĩa biểu vật trong văn nói.

3. Ngữ nghĩa hình thức (formal semantics) tiếp cận việc nghiên cứu ý nghĩa ngôn ngữ bằng cách nào?

A. Dựa trên phân tích ngữ cảnh sử dụng.

B. Sử dụng các công cụ và phương pháp của logic học và toán học.

C. Tập trung vào ý nghĩa văn hóa và xã hội.

D. Nghiên cứu sự thay đổi nghĩa theo lịch sử.

4. Trong ngữ nghĩa học, `quan hệ bao hàm′ (hyponymy) mô tả mối quan hệ giữa một từ có nghĩa rộng hơn và một từ có nghĩa hẹp hơn như thế nào?

A. Từ nghĩa rộng là một trường hợp cụ thể của từ nghĩa hẹp.

B. Từ nghĩa hẹp là một trường hợp cụ thể của từ nghĩa rộng.

C. Hai từ có nghĩa hoàn toàn độc lập.

D. Hai từ có nghĩa tương đương.

5. Trong ngữ nghĩa học, `nghĩa biểu vật′ (denotation) của một từ là gì?

A. Ý nghĩa cảm xúc hoặc thái độ mà từ gợi lên.

B. Ý nghĩa khách quan, cốt lõi và trực tiếp của từ, liên quan đến đối tượng hoặc khái niệm trong thế giới thực.

C. Ý nghĩa phụ thuộc vào ngữ cảnh sử dụng.

D. Ý nghĩa ẩn dụ hoặc bóng bẩy.

6. Nguyên tắc `tính hợp tác′ (cooperative principle) trong ngữ dụng học (pragmatics), có ảnh hưởng đến việc giải thích ý nghĩa như thế nào?

A. Không ảnh hưởng, vì ngữ dụng học không liên quan đến ý nghĩa.

B. Giúp người nghe suy luận ra ý nghĩa hàm ý ngoài nghĩa đen của câu nói.

C. Làm cho ý nghĩa của câu trở nên mơ hồ hơn.

D. Chỉ áp dụng cho ngôn ngữ viết, không áp dụng cho ngôn ngữ nói.

7. Khái niệm `nghĩa tình thái′ (modal meaning) trong ngữ nghĩa học biểu thị điều gì?

A. Ý nghĩa liên quan đến thời gian.

B. Ý nghĩa về khả năng, sự cần thiết, sự cho phép, hoặc sự chắc chắn.

C. Ý nghĩa về không gian.

D. Ý nghĩa về số lượng.

8. Trái ngược với `đồng nghĩa′, `trái nghĩa′ (antonymy) biểu thị mối quan hệ ngữ nghĩa nào?

A. Nghĩa tương đồng.

B. Nghĩa hoàn toàn đối lập.

C. Nghĩa bao hàm lẫn nhau.

D. Nghĩa không liên quan.

9. Ngữ nghĩa học cấu trúc (structural semantics) nhấn mạnh điều gì trong việc phân tích ý nghĩa?

A. Vai trò của ngữ cảnh.

B. Hệ thống các quan hệ đối lập và tương phản giữa các đơn vị nghĩa.

C. Sự thay đổi nghĩa theo thời gian.

D. Ý nghĩa biểu cảm của ngôn ngữ.

10. Trong câu `Chiếc chìa khóa mở cánh cửa′, `chiếc chìa khóa′ đóng vai nghĩa gì?

A. Tác nhân (Agent).

B. Bị tác động (Patient).

C. Công cụ (Instrument).

D. Địa điểm (Location).

11. Trong ngữ nghĩa học, `vai nghĩa′ (semantic role) của một thành phần trong câu cho biết điều gì?

A. Vị trí của thành phần đó trong câu.

B. Chức năng ngữ pháp của thành phần đó.

C. Mối quan hệ ngữ nghĩa của thành phần đó với hành động hoặc trạng thái được mô tả trong câu.

D. Hình thức âm thanh của thành phần đó.

12. Sự thay đổi nghĩa của từ theo thời gian là đối tượng nghiên cứu của phân ngành nào trong ngữ nghĩa học?

A. Ngữ nghĩa học đồng đại (synchronic semantics).

B. Ngữ nghĩa học lịch sử (historical semantics).

C. Ngữ nghĩa học cấu trúc (structural semantics).

D. Ngữ nghĩa học hình thức (formal semantics).

13. Câu `Cái cặp táp′ thuộc loại lỗi ngữ nghĩa nào?

A. Lỗi mơ hồ (ambiguity).

B. Lỗi vô nghĩa (semantic anomaly).

C. Lỗi tỉnh lược (ellipsis).

D. Lỗi dư thừa (redundancy).

14. Câu `Trời nóng quá!` có thể mang `nghĩa hàm ngôn′ nào trong ngữ cảnh giao tiếp?

A. Thông báo về thời tiết.

B. Yêu cầu bật điều hòa hoặc quạt.

C. Than phiền về thời tiết.

D. Cả 2 và 3 đều đúng.

15. Câu nào sau đây thể hiện `nghĩa tình thái khả năng′?

A. Bạn phải hoàn thành bài tập này.

B. Có lẽ ngày mai trời sẽ mưa.

C. Tôi chắc chắn anh ấy sẽ đến.

D. Bạn được phép sử dụng điện thoại ở đây.

16. Trong ngữ nghĩa học, `nghĩa tường minh′ (explicature) được hiểu là gì trong ngữ cảnh giao tiếp?

A. Ý nghĩa ẩn ý, suy luận.

B. Ý nghĩa được diễn đạt rõ ràng, minh bạch trong lời nói.

C. Ý nghĩa mơ hồ, không rõ ràng.

D. Ý nghĩa phụ thuộc vào văn hóa.

17. Phương pháp `đối chiếu nghĩa′ (semantic contrast) thường được sử dụng để làm gì trong ngữ nghĩa học?

A. Xác định nguồn gốc của từ.

B. Phân biệt và làm rõ ý nghĩa của các từ có nét nghĩa gần nhau hoặc dễ nhầm lẫn.

C. Phân tích cấu trúc âm tiết của từ.

D. Nghiên cứu sự thay đổi ngữ pháp của từ.

18. Trong ngữ nghĩa học, `nghĩa tình huống′ (situational meaning) đề cập đến sự ảnh hưởng của yếu tố nào đến ý nghĩa của ngôn ngữ?

A. Cấu trúc ngữ pháp.

B. Ngữ cảnh giao tiếp cụ thể.

C. Nguồn gốc lịch sử của từ.

D. Âm thanh của từ.

19. Khái niệm `nghĩa hàm ngôn′ (implicature) trong ngữ dụng học chỉ loại ý nghĩa nào?

A. Ý nghĩa được nói ra trực tiếp.

B. Ý nghĩa được suy ra hoặc ngụ ý, không được nói ra một cách rõ ràng.

C. Ý nghĩa phổ quát, không thay đổi theo ngữ cảnh.

D. Ý nghĩa chỉ có trong văn bản viết.

20. Trong ngữ nghĩa học, `hoán dụ` (metonymy) khác với `ẩn dụ` ở điểm nào?

A. Hoán dụ dựa trên sự tương đồng, còn ẩn dụ dựa trên sự liên tưởng.

B. Hoán dụ dựa trên sự liên tưởng hoặc quan hệ gần gũi, còn ẩn dụ dựa trên sự tương đồng.

C. Hoán dụ chỉ dùng cho vật vô tri, còn ẩn dụ dùng cho vật hữu tri.

D. Hoán dụ là một loại ẩn dụ đặc biệt.

21. Trong ngữ nghĩa học, `tính đa nghĩa′ (ambiguity) của một từ hoặc cụm từ xuất hiện khi nào?

A. Khi nó có nhiều âm tiết.

B. Khi nó có hơn một nghĩa.

C. Khi nó được sử dụng phổ biến.

D. Khi nó có nguồn gốc từ tiếng nước ngoài.

22. Câu nào sau đây minh họa rõ nhất `tính mơ hồ ngữ nghĩa′ (semantic vagueness)?

A. Con mèo đang ngủ trên ghế.

B. Anh ấy cao khoảng 1 mét 7.

C. Hôm qua tôi đã ăn tối ở nhà hàng.

D. Bài hát này rất hay.

23. Ngữ nghĩa học từ vựng (lexical semantics) tập trung nghiên cứu chủ yếu về điều gì?

A. Ý nghĩa của câu và phát ngôn.

B. Ý nghĩa của từ và mối quan hệ giữa các từ.

C. Cấu trúc ngữ pháp của từ.

D. Cách sử dụng ngôn ngữ trong giao tiếp.

24. Trong ngữ nghĩa học, `trường nghĩa′ (semantic field) được hiểu là gì?

A. Tập hợp các từ có cùng âm đầu.

B. Tập hợp các từ liên quan đến một phạm vi khái niệm chung.

C. Tập hợp các từ có cấu trúc ngữ pháp giống nhau.

D. Tập hợp các từ được sử dụng trong cùng một khu vực địa lý.

25. Ngữ nghĩa học, với tư cách là một phân ngành của ngôn ngữ học, tập trung nghiên cứu về điều gì?

A. Âm thanh của ngôn ngữ.

B. Cấu trúc ngữ pháp của câu.

C. Ý nghĩa của từ và câu.

D. Lịch sử phát triển của ngôn ngữ.

26. Khái niệm `quan hệ ngữ nghĩa′ (semantic relation) đề cập đến điều gì giữa các đơn vị ngôn ngữ?

A. Sự tương đồng về âm thanh.

B. Mối liên hệ về ý nghĩa.

C. Vị trí trong câu.

D. Nguồn gốc lịch sử.

27. Câu `Lan cho Nam quyển sách′ phân tích vai nghĩa, `Lan′ đóng vai nghĩa gì?

A. Bị tác động (Patient).

B. Tác nhân (Agent).

C. Công cụ (Instrument).

D. Đích (Goal).

28. Hiện tượng `đa thanh′ (homophony) trong ngôn ngữ học liên quan đến khía cạnh nào của từ?

A. Ý nghĩa của từ.

B. Cách phát âm của từ.

C. Cấu trúc ngữ pháp của từ.

D. Nguồn gốc của từ.

29. Hiện tượng `đồng nghĩa′ (synonymy) trong ngữ nghĩa học chỉ mối quan hệ như thế nào giữa các từ?

A. Nghĩa trái ngược nhau.

B. Nghĩa tương tự hoặc gần giống nhau.

C. Cùng gốc gác.

D. Cùng số lượng âm tiết.

30. Câu nào sau đây thể hiện rõ nhất hiện tượng `ẩn dụ` (metaphor) về mặt ngữ nghĩa?

A. Cái bàn này màu nâu.

B. Thời gian là vàng bạc.

C. Cô ấy đang đọc sách.

D. Hôm nay trời mưa.